🎭 Τζόζεφ Κέσερλινγκ & Ρόμπερτ Σέριφ – Γυναίκες που Σκοτώνουν με το Χαμόγελο

00:00 Πρόλογος

01:24 Αρσενικό και Παλιά Δαντέλα – Τζόζεφ Κέσερλινγκ

1:55 Μις Μέημπλ – Ρόμπερτ Σέριφ

3:52 Επίλογος

Μια ηλικιωμένη κυρία που προσφέρει ένα ποτήρι κρασί με το πιο γλυκό χαμόγελο. Μια άλλη που πιστεύει πως ο θάνατος μπορεί να γίνει πράξη συμπόνιας. Στα δύο αυτά έργα, ο φόνος δεν εισβάλλει από τη σκοτεινή πόρτα του μίσους, αλλά περνά αθόρυβα από το σαλόνι της αστικής ευπρέπειας. Εκεί όπου κυριαρχούν τα κεντημένα τραπεζομάντιλα, οι καλές τρόποι και η αβίαστη ευγένεια, ο Τζόζεφ Κέσερλινγκ και ο Ρόμπερτ Σέριφ αποκαλύπτουν μια από τις πιο ανησυχητικές αλήθειες της ανθρώπινης φύσης: το κακό δεν χρειάζεται πάντα άγριο πρόσωπο· αρκεί ένα ήρεμο χαμόγελο. 🖤

Η «Μις Μέημπλ» και το «Αρσενικό και Παλιά Δαντέλα» συνομιλούν με τρόπο σχεδόν ανατριχιαστικό. Στο έργο του Σέριφ, μια μοναχική ηλικιωμένη γυναίκα δηλητηριάζει την αδελφή της, όχι επειδή τη μισεί, αλλά επειδή πιστεύει ότι τη λυτρώνει από μια δυστυχισμένη ζωή. Στον Κέσερλινγκ, οι αδελφές Άμπι και Μάρθα Μπρούστερ δηλητηριάζουν μοναχικούς ηλικιωμένους άνδρες με κρασί από σαμπούκο αναμεμειγμένο με αρσενικό, στρυχνίνη και κυάνιο, πεπεισμένες πως τους προσφέρουν το πολυτιμότερο δώρο: έναν ειρηνικό θάνατο. Το εύρημα είναι κοινό και στα δύο έργα. Ο φόνος δεν παρουσιάζεται ως έκρηξη βίας, αλλά ως πράξη που γεννιέται μέσα από μια διαστρεβλωμένη αντίληψη περί καλοσύνης.

Η μεγαλύτερη δύναμη αυτών των ηρωίδων βρίσκεται ακριβώς στην αντίφαση που ενσαρκώνουν. Η Μις Μέημπλ δεν μοιάζει με εγκληματία. Είναι μια γυναίκα ευγενική, διακριτική, σχεδόν εύθραυστη. Το ίδιο και οι Άμπι και Μάρθα, δύο αξιολάτρευτες κυρίες που θα μπορούσαν να είναι οι αγαπημένες θείες κάθε γειτονιάς. Κανένα εξωτερικό γνώρισμα δεν προδίδει το σκοτεινό τους μυστικό. Κι όμως, πίσω από την τρυφερότητα κρύβεται η πιο επικίνδυνη μορφή εξουσίας: η βεβαιότητα ότι γνωρίζουν ποιο είναι το καλό για τους άλλους.

Ο Κέσερλινγκ, βέβαια, επιλέγει τον δρόμο της μαύρης κωμωδίας. Οι αλλεπάλληλες παρεξηγήσεις, ο παραληρηματικός Τέντι που πιστεύει πως είναι ο Θεόδωρος Ρούζβελτ, ο σατανικός Τζόναθαν, ο γιατρός Αϊνστάιν και ο απελπισμένος Μόρτιμερ δημιουργούν μια σκηνική συμφωνία όπου το γέλιο και η φρίκη συμβαδίζουν διαρκώς. Ο θεατής γελά, αλλά σχεδόν αμέσως αισθάνεται άβολα για το ίδιο του το γέλιο. Αντίθετα, ο Σέριφ κινείται με μεγαλύτερη εσωτερικότητα. Το ενδιαφέρον του δεν βρίσκεται στην ανατροπή της πλοκής, αλλά στην ηθική αποσύνθεση μιας ψυχής που δεν αντιλαμβάνεται ότι η αγάπη χωρίς όρια μπορεί να μετατραπεί σε βία.

Δεν είναι τυχαίο ότι και τα δύο έργα γεννιούνται μέσα στον ταραγμένο κόσμο του Μεσοπολέμου. Οι κοινωνίες εκείνης της εποχής προσπαθούσαν να ξαναβρούν μια αίσθηση τάξης ύστερα από τη φρίκη του πολέμου. Πίσω όμως από τις άψογες προσόψεις των μικρών αστικών κοινοτήτων έκαιγαν η μοναξιά, η καταπίεση και η σιωπηλή απόγνωση. Οι συγγραφείς αξιοποιούν αυτό το περιβάλλον για να δείξουν πως η κοινωνική ευπρέπεια δεν αποτελεί εγγύηση ηθικής. Αντίθετα, πολλές φορές λειτουργεί ως το ασφαλέστερο προσωπείο.

Η επικαιρότητα των δύο έργων παραμένει εντυπωσιακή. Ζούμε σε μια εποχή όπου συχνά άνθρωποι, οργανισμοί ή ακόμη και ολόκληρες κοινωνίες αποφασίζουν τι είναι καλύτερο για τους άλλους χωρίς να τους ακούσουν ποτέ. Η πρόθεση εμφανίζεται αγαθή, όμως όταν η συμπόνια αποσυνδέεται από τον σεβασμό της ελευθερίας, μετατρέπεται εύκολα σε αυταρχισμό. Αυτό ακριβώς φωτίζουν τόσο η Μις Μέημπλ όσο και οι αδελφές Μπρούστερ.

Προσωπικά, εκείνο που με συγκινεί περισσότερο δεν είναι τα εγκλήματα, αλλά η σιωπηλή τραγικότητα αυτών των γυναικών. Δεν είναι τέρατα. Είναι άνθρωποι που έχασαν κάποια στιγμή το μέτρο και δεν το αντιλήφθηκαν ποτέ. Η συνείδησή τους δεν βασανίζεται, γιατί έχει πειστεί ότι υπηρετεί το καλό. Και αυτή η απουσία ενοχής είναι ίσως πιο ανατριχιαστική από οποιαδήποτε σκηνή φόνου.

Τα δύο έργα υπενθυμίζουν πως η μεγαλύτερη απειλή δεν εμφανίζεται πάντοτε με πρόσωπο σκληρό ή βίαιο. Καμιά φορά έρχεται με μια ζεστή χειραψία, μια ευγενική κουβέντα και ένα χαμόγελο γεμάτο κατανόηση. Και τότε καταλαβαίνουμε ότι η ανθρώπινη ψυχή δεν κινδυνεύει μόνο από το μίσος. Κινδυνεύει ακόμη περισσότερο από την καλοσύνη, όταν εκείνη πάψει να αναγνωρίζει τα όριά της. 🌙

Μις Μέημπλ του Ρόμπερτ Σέριφ

Ηχογράφηση: 1989 Ραδιοσκηνοθεσία: Νίκος Σκιαδάς Ακούγονται οι ηθοποιοί: Αλέκα Παΐζη - (Μις Μέιμπλ), Ντόρα Σιμοπούλου (Έλση), Αφροδίτη Γρηγοριάδου (Μαίρη), Ανδρέας Μπάρκουλης (Πίτερ), Βασίλης Τσάγκλος (Ουότκινς), Βύρων Πάλλης (Σμαρθουέιτ), Γιώργος Δάνης (πάστορας), Σούλα Αθανασιάδου (κα Ουίλσον), Μάκης Πανώριος (γιατρός Χάρισον), Κατερίνα Μπούρλου (Κάθριν), Χρήστος Λεττονός (αστυνομικός επιθεωρητής)

Αρσενικό και παλιά δαντέλα – Τζόζεφ Κέσερλινγκ

Ηθοποιοί: Νέλλη Αγγελίδου, Ντίνα Κώνστα, Βασίλης Ρίσβας, Νίκος Μπουσδούκος, Μιχάλης Μητρούσης, Γιώργος Λέφας, Ακίνδυνος Γκίκας, Μπάμπης Γιωτόπουλος, Σοφία Κακαρελίδου, Κώστας Σπυρόπουλος, Γιώργος Σουξές

📜 Εγγραφή στο κανάλι για περισσότερα θεατρικά έργα, μυστήριο και vintage ατμόσφαιρα!

https://www.youtube.com/@angeligeorgia808

Δεν πουλάμε ψυχή. Κρατάμε το φως αναμμένο

👉 https://angeligeorgiastoryteller.gr/support

Ό,τι αγάπησα και διάβασα, το αφήνω να βρει νέο σπίτι

👉 Metabook: https://metabook.gr/angel67

🍀 Angeli Georgia Storyteller of Light 💖